Το Μεραμπέλλο, που αποτέλεσε οικονομική «ατμομηχανή» και τη διεθνή βιτρίνα του κρητικού τουρισμού, φαίνεται να διανύει μια περίοδο παρατεταμένης πολιτικής αφάνειας. Ενώ ο τόπος διαθέτει το μέγεθος και την προσφορά για να πρωταγωνιστεί, παρατηρείται μια δυσεξήγητη απουσία ισχυρών φωνών που θα απαιτήσουν, θα πιέσουν και θα εξασφαλίσουν τα εμβληματικά έργα υποδομής που θα θωρακίσουν το μέλλον των επόμενων γενεών.
Η αντίθεση που προκαλεί ερωτηματικά
Είναι αδύνατον να μην παρατηρήσει κανείς τι συμβαίνει στις υπόλοιπες περιοχές του νομού. Στην Ιεράπετρα και τη Σητεία, η τοπική κοινωνία και οι εκπρόσωποί της βρίσκονται σε διαρκή εγρήγορση. Εκεί, ξέρουν να διεκδικούν. Πιέζουν για έργα αντιμετώπισης της λειψυδρίας, για τα νοσοκομεία τους, αντιδρούν δυναμικά σε αποφάσεις που τους υποβαθμίζουν και, τελικά, πετυχαίνουν αποτελέσματα μέσα από τη συσπείρωση και τη δυναμική πίεση.
Στο Μεραμπέλλο, αντίθετα, επικρατεί μια νηνεμία που αγγίζει τα όρια της μοιρολατρίας. Πλήρης απονεύρωση. Ο βουλευτής είναι ανύπαρκτος, ο Δήμος και οι εκπρόσωποι του, μοιάζουν να αρκούνται στη διαχείριση της καθημερινότητας, στερούμενοι του πολιτικού εκτοπίσματος που απαιτείται για να ανοίξουν πόρτες και να επιβάλλουν την ατζέντα της περιοχής. Ο ίδιος ο Δήμος δεν είναι όσο διεκδικητικός θα έπρεπε. Δεν αναδεικνύει σοβαρά θέματα και δεν απαιτεί λύσεις.
Χαρακτηριστικό παράδειγμα: Το νερό τελειώνει – Η διεκδίκηση που είναι;
Το πιο χαρακτηριστικό παράδειγμα αυτής της αδράνειας είναι το ζήτημα της λειψυδρίας. Με το φράγμα του Αποσελέμη να στερεύει επικίνδυνα, το Μεραμπέλλο βρίσκεται αντιμέτωπο με μια υπαρξιακή απειλή. Το δίκτυο σωληνώσεων που πανηγυρίζουν, όπως φαίνεται δεν θα βρει νερό να μεταφέρει.
Υπάρχει μια σχετική κινητικότητα για τη δημιουργία έργων ταμίευσης σε κομβικά σημεία (Κρούστα, Κριτσά, Φουρνή, Καλό Χωριό). Ωστόσο, αυτή η κινητικότητα παρατηρείται σχεδόν αποκλειστικά σε επίπεδο Αντιπεριφέρειας.
Ο Δήμος, αν και δεν δηλώνει αντίθετος, δεν βάζει πλάτη όσο θα έπρεπε για να τρέξουν οι διαδικασίες. Ποια η πίεση του σε επίπεδο Περιφέρειας, σε επίπεδο Κυβέρνησης;
Το κράτος εισπράττει ένα πολύ σημαντικό ποσόν, αρκετών εκατομμυρίων από το Τέλος Ανθεκτικότητας και Κλιματικής Χρήσης. Πόσο από αυτό επιστρέφει στον Δήμο; Θα έπρεπε να έχει υψηλό ποσοστό ανταποδοτικότητας, όμως αυτό στην πράξη δεν συμβαίνει. Την ίδια ώρα η κατάσταση της λειψυδρίας τείνει να βγει εκτός ελέγχου.
Στη Θεσσαλία έπεσαν δισεκατομμύρια, στην Κρήτη που αντιμετωπίζει το αντίθετο πρόβλημα, ψίχουλα, και ακόμα λιγότερο στο Μεραμπέλλο.
Κρούστας και Κριτσά: Η αδράνεια μπροστά στην ωριμότητα
Η περίπτωση του Κρούστα είναι η πλέον χαρακτηριστική της έλλειψης βούλησης. Μιλάμε για ένα έργο που είναι έτοιμο για δημοπράτηση της μελέτης και όμως ο Δήμος παραμένει απλός θεατής. Πως στηρίζει ο Δήμος αυτό το έργο στην πράξη; Πως παρεμβαίνει και πώς πιέζει για την άμεση δρομολόγησή του;
Στην Κριτσά, όπου ένα διπλό έργο, ένα για την άρδευση και ένα για την ύδρευση, θα μπορούσε να δώσει ανάσα στο πρόβλημα και της Κριτσάς, αλλά και του Δήμου – αν χρειαστεί – είναι ακόμα σε πολύ αρχικό στάδιο.
Μόνο η Αντιπεριφέρεια εμφανίζεται να δείχνει ουσιαστικό ενδιαφέρον.
Τέτοια έργα, μπορούν να θωρακίσουν την τοπική οικονομία και να στηρίξουν τον πρωτογενή τομέα. Ομως, η έλλειψη ενεργής συμμετοχής και δυναμικής διεκδίκησης από την πλευρά της δημοτικής αρχής μετατρέπει την ελπίδα σε στασιμότητα.
Το πολιτικό κεφάλαιο που μένει στο ράφι
Το παράδοξο είναι ότι δεν λείπουν τα πρόσωπα με το κατάλληλο ειδικό βάρος. Απλά, φαίνεται πως κανείς δεν ενδιαφέρεται να τα ενεργοποιήσει ή να τα παροτρύνει να στηρίξουν τον τόπο.
Τρανταχτό παράδειγμα ο Βασίλης Σπανάκης, Υφυπουργός Εσωτερικών, με καταγωγή από το Πάνω Μεραμπέλλο. Βρίσκεται σε ένα υπουργείο-κλειδί για την αυτοδιοίκηση και τα έργα, έχει ισχυρούς δεσμούς με την περιοχή, συγγενείς, περιουσία. Πως τον αξιοποιούμε; Γιατί η τοπική ηγεσία δεν έχει καταφέρει να κινητοποιήσει ένα τέτοιο στέλεχος στην καρδιά της κυβέρνησης για να τρέξουν έργα του Μεραμπέλλου;
Υπάρχουν πολλά πρόσωπα, με λιγότερες ή μεγαλύτερες δυνατότητες παρέμβασης. Τι φοβόμαστε; Μην μας επισκιάσουν; Δεν μπορεί η δυναμική να εξαντλείται σε επικοινωνιακές φιέστες και να χαϊδεύουμε αυτιά.
Από τη σιωπή στη διεκδίκηση
Αν δεν υπάρξει άμεσα μια στροφή προς μια πιο επιθετική και οραματική πολιτική, το Μεραμπέλλο θα μείνει ουραγός. Η οικονομία μας είναι ευάλωτη χωρίς νερό και χωρίς σύγχρονες υποδομές. Τα έργα που κουβεντιάζονται τώρα χρειάζονται αρκετά χρόνια για να ολοκληρωθούν. Αν δεν παλέψουμε σήμερα, σε λίγο καιρό θα είναι αργά.
Να σηκώσουμε τον τόπο ψηλότερα
Η δύναμη του τόπου είναι οι άνθρωποι του. Το ζητούμενο είναι να μεταφράσουμε αυτή τη δύναμη σε σχέδιο, πειθαρχία και επιμονή. Να αποκτήσουμε φωνή που να ακούγεται, φακέλους που να προχωρούν, έργα που να ολοκληρώνονται. Από τη σιωπή στη διεκδίκηση, από το κάποτε στο τώρα. Αυτό οφείλουμε στις επόμενες γενιές και στον εαυτό μας.
