Η πρόσφατη συνάντηση στο Υπουργείο Υποδομών για τα κρίσιμα έργα της Ιεράπετρας1 δεν άφησε περιθώρια για παρερμηνείες. Η στασιμότητα και η έλλειψη χρηματοδότησης που καταγράφηκε, αποτελεί την επίσημη επιβεβαίωση μιας κυνικής πραγματικότητας. Tο Λασίθι αντιμετωπίζεται ως ο φτωχός συγγενής της Κρήτης. Το μήνυμα είναι πλέον ξεκάθαρο: “ότι πήρατε, πήρατε!“.
Ωστόσο, η επίκληση της στενότητας πόρων καταρρέει μπροστά στα νούμερα. Ενώ ο νομός παραμένει ο πλέον αδικημένος από τις μεγάλες χρηματοδοτήσεις, τα χρήματα των φορολογουμένων σπαταλώνται σε “πέναλτι” ανικανότητας.
Η αριθμητική του παραλόγου
Την ώρα που το Λασίθι βλέπει ζωτικά έργα να βαλτώνουν, το κράτος υπογράφει αποζημιώσεις εκατοντάδων εκατομμυρίων για σταλίες (αποζημιώσεις επειδή τα μηχανήματα μένουν σβηστά με ευθύνη του Δημοσίου). Τα ποσά που δίνονται στους εργολάβους προκαλούν ίλιγγο:
- 363 εκατομμύρια ευρώ για το αεροδρόμιο Καστελλίου, λόγω καθυστερήσεων και αλλαγών σχεδιασμού.
- 124,5 εκατομμύρια ευρώ για το τμήμα του ΒΟΑΚ “Χερσόνησος-Νεάπολη” ως ρήτρες αναμονής.
- 20,1 εκατομμύρια ευρώ για το τμήμα “Νεάπολη-Άγιος Νικόλαος” λόγω εμπλοκών του Δημοσίου.
Συνολικά, πάνω από μισό δισεκατομμύριο ευρώ έχει πεταχτεί σε ρήτρες και αναμονές.
Που θα μπορούσαν να αξιοποιηθούν αυτά τα 500+ εκατομμύρια;
Αντί αυτά τα χρήματα να καταλήγουν σε αποζημιώσεις χωρίς να έχει παραχθεί ούτε μια ώρα ωφέλιμου έργου, θα αρκούσαν για να αλλάξουν οριστικά την τύχη ολόκληρου του νομού Λασιθίου. Με ένα τέτοιο κεφάλαιο:
- Ο ΒΟΑΚ θα έφτανε μέχρι τη Σητεία: Η οδική απομόνωση θα αποτελούσε παρελθόν, καθώς τα κονδύλια αυτά θα κάλυπταν τη δημοπράτηση και κατασκευή του σύγχρονου άξονα σε όλο το μήκος του νομού.
- Αρδευτική και υδατική θωράκιση: Τα 500 εκατομμύρια καλύπτουν πολλαπλάσια το κόστος για την προσαγωγό του Μύρτου και τα συμπληρωματικά έργα στα Μπραμιανά (συνολικού προϋπολογισμού ~70 εκατ. €), ενώ θα περίσσευαν χρήματα για τους απαραίτητους ταμιευτήρες στο Μεραμπέλλο και σε άλλες διψασμένες περιοχές του νομού.
- Σύνδεση Νότου-Βορρά: Θα υπήρχαν οι πόροι για την αναβάθμιση του οδικού δικτύου που συνδέει το νότιο μέτωπο με τον κεντρικό άξονα.
Το πολιτικό έλλειμμα και ο “ελεύθερος σκοπευτής”
Ολα τα παραπάνω, όμως, εκθέτουν ανεπανόρθωτα την τοπική πολιτική ηγεσία. Η εικόνα ενός Υπουργείου που κλείνει την πόρτα στο Λασίθι, την ώρα που υπογράφει εκατομμύρια σε αποζημιώσεις, αναδεικνύει μια παθητική στάση διεκδίκησης.
Ιδιαίτερη εντύπωση προκαλεί η στάση του κυβερνητικού βουλευτή, ο οποίος φαίνεται να έχει υιοθετήσει τον ρόλο του ελεύθερου σκοπευτή. Αντί να ηγείται της προσπάθειας και να ασκεί πίεση στα κέντρα αποφάσεων για την εξασφάλιση πόρων, παραμένει στο περιθώριο των εξελίξεων, ρίχνοντας το βάρος στην αυτοπροβολή του, παρά στα έργα.
Παραμονεύει, όμως, για τη στιγμή που κάτι, έστω και ελάχιστο, θα κερδηθεί από την πίεση των τοπικών φορέων και των πολιτών, ώστε να σπεύσει πρώτος να καρπωθεί τα εύσημα, ανεξάρτητα από τον βαθμό συμμετοχής του στο αποτέλεσμα.
Την ίδια στιγμή, η συνολική αντίδραση των φορέων του Λασιθίου στερείται του απαραίτητου δυναμισμού. Οσο η διεκδίκηση παραμένει χαμηλών τόνων, όσο το Λασίθι δεν έχει φωνή, η Αθήνα θα συνεχίσει να μας αντιμετωπίζει ως δεδομένους.
Δεν λείπουν τα χρήματα, λείπει η πρόθεση και η ισχυρή πολιτική εκπροσώπηση. Το κράτος πληρώνει χρυσές αποζημιώσεις στους εργολάβους, δηλαδή πεταμένα λεφτά, την ώρα που το Λασίθι αιμορραγεί. Αν οι εκπρόσωποι μας δεν μπορούν να απαιτήσουν τα αυτονόητα, τότε το “ότι πήρατε, πήρατε” θα είναι η μόνιμη επωδός για έναν νομό που δικαιούται πολλά περισσότερα από ψίχουλα και επικοινωνιακά τεχνάσματα.
