Η ημερομηνία της 31ης Μαρτίου 2026 υπήρξε ορόσημο στο ημερολόγιο για την εξέλιξη του Βόρειου Οδικού Άξονα Κρήτης (ΒΟΑΚ) στο τμήμα Νεάπολη – Άγιος Νικόλαος. Ήταν η «λαιμητόμος» για ένα έργο πνοής που κινδυνεύει πλέον με αυτοδίκαιη ανάκληση απαλλοτριώσεων και οριστική διακοπή, εξαιτίας μιας πρωτοφανούς αδυναμίας της Πολιτείας να συντονίσει τα αυτονόητα, δηλαδή την έγκαιρη αποζημίωση των πολιτών των οποίων οι περιουσίες δεσμεύτηκαν.
Το ρεπορτάζ της «ΑΝΑΤΟΛΗΣ» φέρνει στο φως την ωμή πραγματικότητα πίσω από τους αριθμούς και τις δικαστικές αποφάσεις. Πίσω από τις ανακοινώσεις για «9 εκατομμύρια ευρώ που δόθηκαν», κρύβεται μια ζοφερή εικόνα ανθρώπινης ταλαιπωρίας, ψυχολογικής πίεσης και διοικητικών ακροβατισμών που εκθέτουν το δημόσιο συμφέρον.
Το χρονικό ενός προαναγγελθέντος αδιεξόδου
Όλα ξεκίνησαν με την επιστολή-καταπέλτη της 20ής Φεβρουαρίου 2026, η οποία προειδοποιούσε για τον κίνδυνο ανάκλησης της απαλλοτρίωσης στο τέταρτο τμήμα του έργου. Παρά το γεγονός ότι η προσωρινή αποζημίωση είχε καθοριστεί από το Μονομελές Εφετείο Ανατολικής Κρήτης εδώ και 18 μήνες, η μη καταβολή της μέχρι την καταληκτική ημερομηνία της 31ης Μαρτίου τίναζε το έργο στον αέρα. Τελικά δόθηκαν 9 εκ. ευρώ, αλλά τα προβλήματα δεν τελειώσαν για όλους τους δικαιούχους.
Είναι εξοργιστικό να διαπιστώνεται ότι, ενώ έχουν δαπανηθεί τεράστια ευρωπαϊκά κονδύλια και οι φορολογούμενοι έχουν επιβαρυνθεί με εκατομμύρια για μελέτες και αποζημιώσεις σε αναδόχους που εγκαταστάθηκαν πρόωρα, οι ίδιοι οι ιδιοκτήτες της γης παραμένουν «όμηροι».
Η ανθρώπινη τραγωδία: «Φύγε, αλλά χωρίς χρήματα»
Στο επίκεντρο αυτής της δίνης βρίσκεται ένας συμπολίτης μας, που κατοικεί κοντά στην είσοδο του Αγίου Νικολάου, η περίπτωση του οποίου συμπυκνώνει όλη την αναλγησία του συστήματος. Πρόκειται για έναν άνθρωπο που δίνει τη δική του σκληρή μάχη για τη ζωή, όντας καρδιοπαθής και ασθενής με καρκίνο.
Αυτός ο άνθρωπος καλείται να εγκαταλείψει το σπίτι του, την οικογενειακή του εστία, για να περάσει ο δρόμος. Παρά τη σοβαρή κατάσταση της υγείας του, δηλώνει διατεθειμένος να συνεργαστεί. Έχει ήδη ξεκινήσει τις διαδικασίες για τη δημιουργία νέας κατοικίας, ώστε να μετακομίσει και να απελευθερώσει το χώρο. Ωστόσο, το κράτος του οφείλει ακόμα 200.000 ευρώ.
«Πώς θα ολοκληρώσω το νέο σπίτι για να μπω μέσα, αν δεν πάρω τα χρήματα που δικαιούμαι και θα τα χρησιμοποιήσω για το άλλο σπίτι;» είναι το εύλογο ερώτημα που απευθύνει.
Αντί για στήριξη, ο συγκεκριμένος πολίτης και η οικογένειά του δέχονται, σύμφωνα με τις καταγγελίες, καθημερινές συστηματικές πιέσεις να αποχωρήσουν άμεσα. Η ψυχολογική φθορά σε έναν άνθρωπο με τέτοια προβλήματα υγείας είναι ανυπολόγιστη. Είναι το λιγότερο ανήθικο να ασκείται πίεση σε ευάλωτους πολίτες να εγκαταλείψουν τις ιδιοκτησίες τους πριν τους καταβληθεί η πλήρης αποζημίωση, η οποία κατά το Σύνταγμα είναι η προϋπόθεση για την απώλεια της ιδιοκτησίας.
Συστημικές αστοχίες και ευθύνες
Προφανώς και η στάση των θιγόμενων είναι σαφής: η διαδικασία πρέπει να γίνει με τη σωστή σειρά. Πρώτα η αποζημίωση, μετά η απομάκρυνση, όπως τονίζει και ο δικηγόρος τους.
Ο λάθος τρόπος χειρισμού των απαλλοτριώσεων στο τμήμα Νεάπολη – Άγιος Νικόλαος έχει δημιουργήσει ένα εκρηκτικό κοκτέιλ. Από τη μία, η απειλή οριστικής διακοπής ενός έργου εθνικής σημασίας και από την άλλη, η κατάφωρη παραβίαση των δικαιωμάτων των πολιτών.
Η περίπτωση του καρκινοπαθούς συμπολίτη μας δεν είναι απλώς μια λεπτομέρεια στο περιθώριο των έργων. Είναι ο καθρέφτης μιας διοίκησης που φαίνεται να ξεχνά ότι ο ΒΟΑΚ δεν είναι μόνο άσφαλτος και μπετόν, αλλά ένα έργο που οφείλει να υπηρετεί τον άνθρωπο, όχι να τον εξοντώνει.
Ζητούμενο πλέον είναι η άμεση παρέμβαση των αρμόδιων υπουργείων ώστε να σταματήσουν οι πιέσεις, να καταβληθούν τα οφειλόμενα και να προχωρήσει το έργο με σεβασμό στην ανθρώπινη αξιοπρέπεια. Οτιδήποτε λιγότερο θα αποτελεί μνημείο αποτυχίας και κοινωνικής αναλγησίας.
ΜΙΧΑΛΗΣ ΑΤΣΑΛΑΚΗΣ
Πίσω από τις βαρύγδουπες δηλώσεις και τις εξαγγελίες, η πραγματικότητα στέκεται απέναντι στο επικοινωνιακό μπαράζ. Γράφαμε προ ημερών για τα χαμένα εκατομμύρια και το “επίτευγμα” των αυτονόητων1.
Δικαστική απόφαση εδώ και 18 μήνες, δεν είναι ικανή να οδηγήσει σε εξόφληση των ιδιοκτητών απαλλοτριούμενων ακινήτων του ΒΟΑΚ. Και να έχουμε έναν βουλευτή να πανηγυρίζει που δόθηκαν τα μισά. Είναι ξεπεσμός και εμπαιγμός.
Το άρθρο αποδεικνύει τη σκληρή πραγματικότητα. Την ανθρώπινη διάσταση, το μαρτύριο ενός πολίτη σε απόγνωση και πίεση. Είναι αδιανόητο να ζητάς από έναν βαριά ασθενή να εγκαταλείψει την εστία του, την ώρα που το κράτος του χρωστάει το κεφάλαιο για να χτίσει την επόμενη.
Είναι εκβιασμός, όταν χρησιμοποιούνται ψυχολογικά μέσα για να καλύψει η πολιτεία τις δικές της οικονομικές τρύπες και τις καθυστερήσεις.
Αν ο ΒΟΑΚ πρόκειται να περάσει πάνω από τις ζωές και την υγεία των ανθρώπων, αδιαφορώντας για το Σύνταγμα και τις δικαστικές αποφάσεις, τότε δεν μιλάμε για έργο ανάπτυξης.
Τα πανηγύρια για τμήμα των οφειλών που δόθηκαν την τελευταία στιγμή, απλώς επιβεβαιώνουν πόσο μακριά βρίσκονται από την πραγματικότητα του πολίτη.
Η αξιοπρέπεια δεν μπαίνει σε εργοτάξιο και οι αποζημιώσεις δεν είναι φιλοδώρημα, είναι δικαίωμα. Ας σοβαρευτούν επιτέλους, πριν το πετσοκομμένο έργο καταντήσει επικοινωνιακό Βατερλό.
Η λύση είναι πλήρης εξόφληση τώρα όλων των ιδιοκτητών. Τα υπόλοιπα είναι απλώς φτηνά επικοινωνιακά τεχνάσματα για να κρυφτεί η αποτυχία κάτω από την άσφαλτο.
Πηγή: Εφημερίδα ΑΝΑΤΟΛΗ
